SATRANÇ OYNAYAN İNSANLARIN BEYNİ İLE OYNAMAYANLARINKİ ARASINDAKİ FARKLAR


Botvinnik’in sözüyle başlayayım. “Satranç analiz sanatıdır”

Satranca olan ilgimi arkadaşların ve blogu takip edenler bilirler.Mühendisliğin temeli de analiz olması sebebiyle tüm mühendis yetiştiren üniversitelerin satran bilmesi gerekliliğini düşünenlerdenim.

2015 yılında ise Bursa Satranc Federasyonunun bazı komisyonlarında görev aldım. Görevlerimiz devam edecek , satrancı geliştireceğiz.

Gerek arkadaşların çocukları gerekse bazı gruplarla dönem dönem analiz çalışmaları yapıyoruz.

Olabildiğince bu blogda okunması ve yarar sağlanması adına makale çevirileri yapmaya çalışıyorum. Şimdiki haberimizi 4 sene gönüllü görev aldığım Türk Zeka Vakfı çevirmiş.

Öğrenciler , öğretmenler ve anne-babalar için yararlı bir bilgi kaynağı olmuş.

Diğer yayınladığım dünya satrancı ve satranç filmleri linklerine de bakabilirsiniz. Kısa zamanda daha fazla yazı yazıp , arşivi genişletmem gerekiyor.

Yapılan çalışmalara göre satranç oynayan insanların beyni ortalama bir beyinden önemli ölçüde farklıdır. Örneğin satranç ustalarının beyni problem çözme ve tanıma işlevlerinden sorumlu olan alanda daha fazla aktiflik gösterir. Ayrıca 18 haftalık satranç dersi alan çocuklar ileriki yaşamlarında daha yüksek bir zekâ seviyesine ulaşırlar. Satrancın geliştirdiği yönler bunlarla sınırlı kalmaz:

1) Erken yaşta satranç oynamak gelişmiş matematik ve eleştirel düşünme yeteneklerini geliştirmeye yardımcı olur: Yapılan araştırmalara göre çocukken satranç oynamak ve akademik başarı arasında yüksek bir doğru orantı vardır. Bir çalışmadan elde edilen verilere göre satranç öğretilen çocuklar akademik anlamda genel bir başarı sergilemekle birlikte matematik, uzaysal analiz ve akıl yürütme alanlarında özellikle gelişim göstermişlerdir.

2) Satranç beyninizi küçültebilir- ki bu aslında iyi bir şeydir: Araştırmacı Christian Jarrett’a göre beyindeki küçülme sinirsel verimliliğin ve davranışlardaki uzmanlığın bir belirtisi olabilir.

3) Satranç ustaları beynin iki lobunu da kullanır: Bilim insanlarının yaptığı analizlere göre uzman satranç oyuncuları karar verme aşamasında beyinlerinin iki lobunu da etkili biçimde kullanabilmektedir. Geçmiş oyunlardaki kalıpları tanıyabilmek için görsel odaklı sağ lob ve en mantıklı hamlenin ne olacağına karar vermek için de analitik odaklı olan sol lobu kullanırlar.

4) Satranç size şablonlar halinde düşünebilmeyi öğretir: Sürekli pratik yapan ve oynayan satranç ustaları satranç tahtasının şablonunu gözlerinin önüne getirip daha önceki oyunlarının anılarını canlandırabilirler.

5) Satranç oynamak size bilgisayar gibi düşünebilmeyi öğretir: Matthew Berland’ın yayınladığı bir makaleye göre strateji oyunları oynayan insanlar “bilgi-sayımsal düşünme” ile karşı karşıya kalmaktadır ve bu onların basit sayılabilecek kuralları takip edip ufak kararlar vererek verimli bilgiler elde edebilmelerini sağlar.

6) Satranç uzmanları problem çözme konusunda da uzmandırlar: Satranç ustaları geçmiş oyunlarındaki şablonları hatırlayarak ona göre kararlar verirler ve bu onların problem çözme becerisinden sorumlu beyin bölgelerini geliştirmelerini sağlar.

7) İleri yaşlarda satranç oynamak Alzheimer hastalığı riskini azaltır: Satranç oynayan 75 yaş ve üzeri insanlarda satranç gibi strateji oyunları oynamanın bunama ve diğer hafıza kaybı sorunlarının yaşanma ihtimalini düşürdüğü gözlenmiştir.

Luzhin Defence _ Satranç Film Önerisi ( Chess Movie Suggestion)


Satranç filmleri ile ilgili önerilerimi aktarmaya devam ediyorum. Bu konuda birçok soru gelmesi sebebiyle  sizlere önerilerimi aktarmaya devam edeceğim.

Trailer:

Luzhin Defence

 

İngilizce bilenler için nytimes’tan :

http://www.nytimes.com/movie/review?res=9901E1DD153BF933A15757C0A9679C8B63

Eskişehir Satranç Turnuvası _ 27-28 Eylül 2013


 

2013 yılının Eylül ayının başlarında arkadaşımla Eylül sonunda yapılacak Eskişehir turnuvası için sözleşmiştik. Birden fazla hobim , dinamik bir hayatım olduğundan önceden söz vermek biraz risk taşımakta ,fakat aksine planlama yapmamı kolaylaştırmakta…

2 hafta önce ilk defa yapılan  Büyükada (İstanbul) 11,2 km koşusu o kadar eğlenceliydi ki , 1 yıl sonra yapılan ortalama 04:45 pace zorlanan koşunun yorgunluğunu 2 haftada ancak atabildim.

Görsel

Cuma 20:00 de başlayacak olan fakat Cumartesi günü 01:30 da başlayan Eskişehir yolculuğu , Pazar 23:00 de sona erdi. 

2 gün içerisinde 30 kişilik anne,baba,çocuklar ile birlikte yaşanan o kadar olumsuzluğa rağmen tatil havasında bir turnuva oldu. Halk deyimiyle zehir gibi çocuklarla 2 gün geçirdim. 

01:00 Cumartesi Kent Meydanı’nda 5 saattir otobüs beklerken (Aksine Türk insanı olarak sabırsız , kızgın olmamamız bu saatte yatması gereken çocuk ve karşısındaki %65 özürlü bir çocuğumuzun satranç mücadelesi…

Görsel 

 

Zafer nidaları atan,zır zır ağlayan çocukları bu tür turnuvalarda asla göremezsiniz. Belirli UKD üstündeki çocuklar o kadar donanımlıdır ki 5-10 hamleyi her seferinde düşünebilir. 

Ne dediklerini bilirler , saygılıdırlar , öz güvenleri yüksektir.Muhakeme,analiz yetenekleri yüksektir.

Başarı ve yenilgiyi kabul ederler.

 

Satrancın yararları ile ilgili her anne , baba ve öğretmenlerin okuması gerektiği linkler :

http://www.tsf.org.tr/kaynaklar/satrancin-yararlari

http://salihlisatranc.com/satranc-oyunu/neden-satranc/

Turnuvada çocuklar için önerdiğim , fakat her satrançseverin izleyebileceği satranç film önerisi ile ilgili blog sayfamı okuyabilirsiniz.

Eskişehir Satranç Turnuvasının Sonuçlarına buradan bakabilirsiniz.

 

 

 

 

 

https://oyunmerdiveni.wordpress.com/2013/02/28/satrancin-kralicesi/#content

Satranç Film Önerileri


Satrancın yararları konusunda internette bulabileceğiniz çok kaynak var. Satrancın heyecanını anlamak adına sadece bir turnuvaya katılmanız yeterli.

Satrancın tarihi ve ünvanları ile ilgili yazıyı daha önce yayınlamıştım.

2012 yılının başında yapılan çalışmalar esas alınarak bazı istatistik bilgiler çıkarılmış. 1953,7 ortalama derecesi olan 133.549 satranç oyuncusu dikkate alınarak yüksek ortalamaya sahip bu tüm oyuncuların en çok nerede yaşadıkları incelenmiş.Birinci sırada şaşırtıcı bir şekilde Almanya , ikinci sırada Rusya ve üçüncü sırada İspanya olmuş. Türkiye ilk 19 sıraya girememiş! Araştırmanın detayına ilgili yazıda belirtmiştim.

Maksimum ve minimum yerleştirilebilecek satranç taşlarının çalışmasını da sizlerle paylaşayım. Zeka oyunları severler bu konuyu da severler.

Gelelim Öneri Satranç Filmlerine :

masum_hamleler

 

Filmlerin detayına inmeden kendi ve IMDB puanlarına ekledim ki , seçiminizi kendiniz yapınız.

  1. Searching for Bobby Fischer (1993) IMDB : 7,5  Sedat : 9

Uzun zamandır satranç ile ilgili eğlenceli bir film arıyordum . Daha önceleri  1993 yapımı Searching for Bobby Fischer (Masum Hamlemeler ) filmi tadı damağımda kalmıştı. Bu filmi izledikten sonra satranç oynama isteğim daha da arttı .Birçok veli ve öğretmen arkadaşa önerdikten sonra beklediğim pozitif geri bildirimler aldım.Açıkçası 1993 yılından sonra satranç ile ilgili daha iyi film yapılamadı.

Satranç kurslarının başında ilk izletilecek filmlerden biri olmalı.

2) Satrancın Kraliçesi Joueuse  (1993) IMDB : 6,9 Sedat : 7

Satrancın Kraliçesi Joueuse siparişini DVD satan arkadaşıma söyledim , siparişini verdim. 1,5 ayda filmi buldu ve bugün teslim etti. 5 film birden almama rağmen eve gelir gelmez bu  filmi izlemeye başladım.Film zor bulunuyor fakat aradığınıza değecek.

Samimi , yalın  , satranç oynama isteği yaratan bir film olmuş.Önereceğim filmler arasında yer alıyor.

3) Luzhin Defence : (2000) IMDB : 7 Sedat : 7

Bu filmi daha önce blogda bahsetmiştim. Nytimesin haberi de detayda var.

4) Pawn Sacrifice  (2014) IMDB : 7 Sedat : 7

2014-15 yılında sabırla beklediğim fakat politik unsurların oldukça öne sürüldüğü , beklentimi karşılamayan bir satranç filmi .

5) The Tournament   (2015) IMDB : 5,5 Sedat : 6

Eh fena değil dediğim bir satranç filmi  The Tournament 

Filmin sonundaki çocuk sahnesi için film seyredilir.

6) Life of a King   (2015) IMDB : 6,9 Sedat : 7

Çocuklarla izlenecek bir film.

Diğer kaynaklardan oluşturdğum liste :

***  Chessbase in film listesi gayet güzel.

*** IMDB ‘nin  satranç filmleri ile ilgili filmlerin önerisi burada yer alıyor.

*** Wikipedia ‘nın listesi de daha geniş.

Youtube izlenme sayısı 25.000 geçen  birMagnus  Carslen videosu.Edit: Geçenlerde de 70 kişiyle simultane yaptı.

Müziği,çekimleriyle harika bir video.Bodrum’da Pınar ile  bu tür satranç oynamıştım . Sonrasında  Burcu ve Ebru ile Gökçeada’da fotoğraflar çekilmiştik. (Edit : Mayıs 2016 gibi de EKER ile bir satranç , zeka oyunları şenliği çalışma yapacağız)