“Oyun” Dergisi — Nihal Sandıkçı


“Oyun” dergisi Türkiye Zeka Vakfı’nın uzun süren hazırlık çalışmalarının ardından Kasım 2006’dan bu yana çıkardığı aylık zeka, mantık ve matematik oyunları dergisidir.

Oyun dergisini Türkiye Zeka Vakfı başkanı Emrehan Halıcı bizzat yönetiyor. Sorular Emrehan Halıcı tarafından hazırlanıyor.

Her sayımızda yaklaşık 50 farklı türden 200 dolayında sözel ve sayısal soru ve oyun yer alıyor. Oyun’da yer alan ve okurlarımızı düşünmeye, akıl yürütmeye, yeni çözümler aramaya yöneltmeye çalışan soru/oyun türlerinden bazıları şunlar:

Köşeler, Eşler, Harfler, Sözcük Turu, Apartmanlar, Masalar, Domino, Dönüştür, Sudoku, Altıgen,Topla-Topla, Harf Kutusu, Zor Sorular, Ok Parçaları, Amiral Battı, Sayı Turu (Toplam), Sayı Turu (Adet), Hedef Tahtası, Kutu Sil, Oklar, Sayı Blokları, Anagram, Bulmaca Oluştur, Sayı Bilmecesi, Kare Bulmaca, Artı-Eksi (Sayı), Çiçekler, Harfmatik, Fenerler,Gruplar, Tamamla, Hatalı Küp, Duvar, Satranç Taşları, Mozaik, Eksik Hafrler, Bulmaca Sözcükleri, Yirmidokuz Harf, Sözcük Puanı, Kaplar, Yol, Artı-Eksi (Sözcük), Sözcük Yerleştir, Mantık Yürüt

Bunlar dışında derginin her sayısında Dennis Shasha’nın “Bulmaca Maceraları”, Ed Pegg’in “Matematik Oyunları”, Timur Karaçay’ın “Sayıların Dili”, Ziya Ahmedov’un “Satranç”, Zeki Çatal’ın “İç İçe” ve Yasemin Esen’in “Dersi Oyuna Getirmek” köşeleri yer alıyor. Bu köşelere ek olarak , Yılmaz Ekici “Bulmaca Vadisi”, Sedat Eser de “Oyun Merdiveni” başlıklı köşelerinde kendi ürettikleri soruları ve bulmacaları okurlarımızla paylaşıyorlar.

Dergimizde ayrıca zaman zaman zeka oyunları veya popüler bilim dünyasından konuların işlendiği “İsimler, Olaylar, Kavramlar”, “Düşünenlerden”, “Düşünce Balonu” köşeleri ile düşünce dünyasından önemli isimleri konuk ettiğimiz “Söyleşi” bölümleri de bulunuyor.

Reklamlar

Bir Denge İşi Zeka


 

181119_galeri_12

1905’te Alfred Binet ve Thedore Simon tarafından ilk defa tanıtılan IQ (Intelligence Quotient) testi daha sonraları milyonlarca insanı çok, orta ve az zeki diye kategorileştirilebilecek bir ortama yol açtı. Aslında bu testin ilk çıkış amacı okullarda özel eğitime ihtiyaç duyulan çocukları tespit etmekti.

O yıllarda yapılan bu test aileler ve eğitmenlerde heyecan uyandırmıştı. Ancak daha sonraları geliştirilen ve bir seri nümerik standart soruların cevaplamasına dayalı olarak uygulanan bu testin sonuçları kişilerin zekâsını ortaya çıkarmakta yeterli olmadığı anlaşıldı.

zeka-testleri-turkce

Howard Gardner, 1980’lerin başlarında IQ yaklaşımını sorgulamaya başladı.

“Frames of Mind” adlı kitabında yaşamdaki başarı açısından hayati derecede önem taşıyan yalnızca tek bir zekâ türü olmadığını, ancak zekâ türlerinin daha geniş bir yelpazede ele alınabileceğini öne sürüyordu.

Bu alandaki öncü isimlerden bir diğeri de Robert Sternberg’dir. Sternberg, yüksek IQ’nun akademik başarı getirebileceğine fakat hayatın diğer alanlarında hedefe yönelik eylemlere yol açmayacağına inanmaktadır. Kendi standartları veya başkalarının standartları doğrultusunda başarıyı yakalamış insanlar sadece okullarda değer verilen hareketsiz zekâya güvenmekten çok birçok alanda beceri sahibi olmuş, bu becerileri geliştirmiş ve uygulamış kişilerdir.

Psikolog Robert Sternberg, “Başarılı Zekâ” kavramı üzerinde özellikle duruyor.

untitled

Aşağıdaki kaynakların kullanılarak oluşturulan makalenin devamını Türk Zeka Vakfı  “OYUN” dergisinin 52.sayısında bulabilirsiniz.

http://webs.wofford.edu/nowatkacm/Assessment/Outline10IQ2.pdf

http://www.psych.umn.edu/psylabs/catcentral/binet.htm

http://www.psychologytoday.com/blog/cutting-edge-leadership/201203/why-intelligence-alone-won-t-lead-success

http://www.duygusalzeka.net

Akıl Bilgi ve Zeka üzerine Konuşmalar Kitabı, TZV , Nihal Sandıkçı

Teknoloji , arama motorları zihnimizi tembelleştiriyor mu?


TEKNOLOJİ ZİHNİMİZİ TEMBELLEŞTİRİYOR MU?

Dijital dünyanın ve internetin hızla gelişmesiyle birlikte internet ve arama motorları “bilgi edinme” şeklimizi değiştirdi. Bazı arama motorlarının isimleri günlük hayatta  “aramak” anlamında kullanır hale geldi.

Columbia Üniversitesi’nden psikolog Betsy Sparrow’un başını çektiği, Harvard Üniversitesi’nden de katılımla gerçekleştirilen son araştırma “bilgi edinme”  şeklimizin detaylarını sunacak şekilde araştırılmış. Araştırmada deneklere farklı sorular sorulmuş.

Yapılan deneyleri şu linkte verileriyle birlikte bulabilirsiniz (http://www.wjh.harvard.edu/~wegner/pdfs/Sparrow%20et%20al.%202011.pdf)

Yapılan deneylerden birini anlatmak gerekirse, katılımcılara “Bir devekuşunun gözü beyninden büyüktür” yazısı yazdırıldı. Katılımcılardan bazılarına bu bilginin bilgisayardasaklanılacağı söylenirken bazılarına bilginin silineceği söylendi. Sonuç olarak bilgilerin silineceği söylenen katılımcılar yazılanları daha iyi hatırladı.

Ayrıca Betsy Sparrow’un internet etkilerinin hafıza üzerindeki etkilerini anlatan sesli dosyasına şu linkten ulaşabilirsiniz.

http://www.sciencemag.org/content/333/6043/776/suppl/DC2

Tracy Packiam Alloway yaptığı farklı bir deney sonucu olarak karşımıza :  “Dijital teknoloji beynin çalışma şeklini değiştiriyor. “ sonucu çıkmaktadır.

İhtiyacımız olan tüm bilgilerin, bu kadar kolay ulaşılabilir bir biçimde elimizin altında olması aslında ilk bakışta göze hoş geliyor ancak uzun vade de düşündüğümüz zaman , bilgiye ulaşmanın yolunun doğru olup olmadığı tartışılıyor.

Columbia Üniversitesi’ndeki uzmanlar bunun insanların artık bilmedikleri bir şeyle karşılaştıklarında bunu internetten aratma refleksi geliştirmelerine bağlıyor.

Deneyin bir diğer bölümü de hayli kayda değer sonuçları gözler önüne seriyor. Denekler, bilgisayarda yazdıkları basit bir cümlenin silinebileceği endişesini taşıyorsa bu cümledeki bilgiyi hatırlamak için daha çok çaba harcıyor. Ama örneğin bilgisayarda bir klasörde bu bilgiyi saklayabileceklerini biliyorlarsa unutma eğilimi gösteriyorlar.

Uzmanlar çalışmadan çıkan bir sonucu  “Bilgiyi değil, o bilgiyi nerede bulabileceğimizi aklımızda tutuyoruz” diye özetliyor.  Bir başka deyişle, internet arama motorlarına güvenen insanoğlu, hafızasını eskisi kadar zorlamıyor ve zihinler giderek tembelleşiyor.

Einstein ‘ın  bir sözü var : “Never memorize something that you can look up” “Ulaşabileceğiniz hiçbir şeyi ezberlemeyin”. Onun anlayışına göre bilim adamı olmak bilgi taşıyıcısı olmak değildi ve insan kolayca ulaşabileceği bilgileri gerekli olmadıkça ezberlememeliydi.

Yapılan araştırmalarının sonuçlarına göre insan beyni, interneti bir harici disk gibi görüyor. Yani insanlar, ellerinin altında mevcut bir bilgi kaynağı var gibi davrandıklarından, internette ki bilgilerin büyük kısmını önemsemeden okuyorlar. Bu olgu insanların, bilgileri hatırlayamamasına yol açıyor ve tekrar ulaşma ihtiyacı hissettiklerinde hemen arama motorları kullanmasına neden oluyor. İnternetin bağlantısının kopması ile arkadaşların kaybedilmesi eşit tutuluyor.

Kısacası internet ve arama motorları bizi tembelleştirmiyor ancak bilgi edinme ,  hatırlama şeklimizi değiştiriyor .

Kaynaklar:

http://www.psychologytoday.com/blog/dont-delay/201204/can-you-make-yourself-smarter-only-if-you-try

http://news.columbia.edu/googlememory

Not : Yazıyı resimleriyle Türk Zeka Vakfı “Oyun” dergisinin 49.sayısında bulabilirsiniz.

http://oyundergisi.tzv.org.tr/

Resfebeler


Türk Zeka Vakfı  “Oyun” Dergisi için hazırladığım resfebe soruları  arşivlenmiştir.

“Oyun” Dergisi “Oyun Merdiveni” Sayfası


Lise yıllarımda  Bilim ve Teknik kitaplarındaki zeka sorularıyla  uğraşırken zeka oyunları Türkiye’de  pek populer değildi.Türkiye’ye  satranç ve zeka oyunlarının yerleşmesiyle ilgili  emek vermiş ve hala vermekte olan Türk Zeka Vakfı kurucusu Emrehan Halıcı bu alanda TZV  kurmuş  ve dergi çıkarmaya başladı. Emrehan Halıcı’nın katkılarını örnekleyen yazı için : http://www.halici.com.tr/teknopark/acilis/

TZV dergisi TZV vakfının sorularını takip eden ve çözen  her yaştan soru severler için iyi bir başlangıç olmuştu.

“Oyun” dergisi Türkiye Zeka Vakfı’nın uzun süren hazırlık çalışmalarının ardından Kasım 2006’dan bu yana çıkardığı aylık zeka, mantık ve matematik oyunları dergisidir.

Oyun dergisini Türkiye Zeka Vakfı başkanı Emrehan Halıcı bizzat yönetiyor. Sorular Emrehan Halıcı tarafından hazırlanıyor ve Türkiye Zeka Vakfı’nın çeşitli yarışmalarında aldıkları derecelerden tanıdığınız Fatih Keleş tarafından gözden geçiriliyor.

O yıllarda benim TZV dergisi ile tanışmam 2008 yılı son yarısında olmuştu.TZV Dergisinin  pazarlama tarafındaki  sıkıntıları  Beycan Bey ve Nihal Hanım ile  öne sürdüğüm önerileri ileterek yardımcı olmaya çalışmıştım. O yıllarda gençlik dergilerinden birine ödüllü soru hazırlamıştım ve TZV dergisi için de  özgün soruları hazırlamaya karar vermiştim.

Emrehan Halıcı’nın da dediği gibi “En önemli varlığımız beynimizdir. Ne yazık ki ona gereken önemi vermiyor, sağlığını korumak için yeterli egzersizler yaptırmıyoruz. Düşünme, karar verme ve problem çözme yeteneklerimizi geliştirmek için merak etmeli, sorular sormalı ve cevaplar aramalıyız.”

Ben de soru çözmekten çok ,soru  üretmek  yeteneğimi daha çok geliştiriyor. Çünkü soru üretirken çok cevaplılığı önlemek adına çok sayıda çözmüş oluyorsunuz .

2005 yılından itibaren internet üzerinden kurduğumuz Mind Sports grubumuzla kelime oyunları piyasasında bulunmayan birkaç oyunu yaratış olduk. O grubumuzla dönem dönem buluşur , kelime ve matematik soruları çözeriz.

Bu blogumda size dergi sorularını ve “Mind Sports” grubumun sorularını da paylaşacağım.

Düşünün , paylaşın , çözün ve eğlenin…