Dünya Üzerinde Sağ-Sol Direksiyonların Trafik Akışı


 

Merak ettiğim , daha önce araştırdığım bir konuydu. Fakat şimdi bazı kaynaklardan daha iyi anladım .

 

Özetledikten sonra , meraklısı İngilizce tarihçesine bakabilir. 

Aşağıda verilen harita aslında konunun özeti , fakat biz daha çok neden sağ/sol farklılığı olması yönünde konuşacağız.

driving-on-the-left-1024x650

İlk otomobillerde böyle problem yoktu. Çünkü ilk otomobillerde tekneden kopya edilmiş `yeke’ vardı. Yuvarlak `direksiyon’ manivela kuvveti ile daha rahat kullanım için icat edildi. Müşterinin isteğine göre sağa sola veya ortaya konabiliyordu.

cars-knights-on-horseback-300x204

O dönemlerden çok önce `trafik’ sağdan veya soldan diye ayrılmıştı. Milattan önce 11 yüzyılda Çin’de kural `adamların sağdan, kadınların soldan, arabaların ortadan’ gitmesini söylüyordu. Roma İmparatorluğu’nda daha enteresan bir durum vardı. Türkiye’de yapılan araştırmalar Roma arabalarının sağdan, İngiltere’de ise soldan gittiğini gösteriyor. Yolun veya `geçişin’ sağdan ya da soldan yapılmasında `anatomik’ bir neden var. İnsanlar sağ ellerini daha iyi kullanırlar. Yani kılıçlarını solda taşırlar. Rakipleri ile aralarına kılıçlı ellerini koymak için rakiplerinin (yani yolun) solunu seçerler. At arabalarında da böyle başladı. Çok atlı arabalarda arabacı dizginleri sağ elinde tutmak için sol arka atın sırtına veya arabanın sol tarafına oturdu. Yol kenarını da iyi görmek için soldan sürdü. Ancak bu durum araba sayısı çoğalıp karşılıklı geçişlerde problem çıkmaya başlayınca değişmeye başladı. İtalya’da şehirlerde sağ, dışarda sol trafik kullanılır oldu. Sonunda İngilizler 1756’da Londra Köprüsü’nde çıkan problemler yüzünden karar verdiler ve İngiltere’deki tüm köprü ve yollarda `sol’ trafik kanunla uygulanmaya başladı. Buna tabii tüm koloniler de dahildi. Ancak Napolyon Avrupa’nın bu noktadaki kaderini değiştirdi. Çünkü Napolyon solaktı ve düşmanları `solunda’ görmek istiyordu! 

cars-Napoleon-Bonaparte-225x300Napolyon
Aynı yıllarda Amerika’da arabacılar sağda oturur olmuşlardı. 1792’de Lancester’den Philedelphia’ya yapılan yolun `sağ tarafı’ kullanılacaktır diye ilk kanunu Pennsylvania eyaleti çıkardı. Avrupa’da Avusturya-Macaristan, Rusya ve Portekiz Napolyon’a uymadılar. Bu ülkeler Birinci Cihan Harbi’nin sonuna kadar soldan trafik kullandılar. Avusturya’nın Napolyon tarafından zapt edilmiş bölümü sağdan kullanırken öteki kısım hâlâ soldan kullanıyordu.Sonunda Hitler başta Avusturya olmak üzere Tüm kıtayı `sağcı’ yaptı. 

Japonya Tren teknolojisini İngilizlerden aldığı için Samurai zamanından kalma `solu’ uygulamaya devam eti. 1945’te Okinava, Amerikalıların hâkimiyetinde 1972’ye kadar sağdan, sonra Japonya’ya geri verilince sola geçti. Çin 1945’te sağa geçti. Avrupa’da bir tek İsveç, sol trafikte ısrarlı oldu. Ancak baktılar ki Avrupa’ya sattıkları Volvo’lar ve Saab’lar sağdan kendilerine soldan direksiyon üretirken problemler oluyor, 1967’de sağ trafiğe dönen son kıta Avrupa’sı ülkesi oldular.

cars-British-Columbia-Vancouver-Hastings-Street-1880-300x228

1880 Britanya , At Arabaları

cars-Anschluss-Germany-annexes-Austria-12-March-1938-300x180

Hitler’in 12 Mart 1938 ‘de Avusturya için çıkardığı sağdan akan trafik emrinden sonra.

 

Amerika’da 1800’lerin sonunda `uyanık’ avukat George Seldon, otomobilin patentini aldı. Henry Ford seri üretime geçtiği yıllarda royalite parası kaptırmamak için direksiyonu sola aldı. 

 

Reklamlar

Avrupa’da En Sık Kullanılan Soyisimler


 

İlginç bir araştırma yapılmış. Kaynak olarak bir blog adresi ve daily.co.uk olması güvenirliliği arttırıyor.Daily medyası Büyük Britanya için detaylı bir grafik hazırlamış , grafik üzerinde sizleri maceraya sürüklemiş. 

Meraklısına öneririm. 

 

Gtc4EKo

Tiyatro Önerisi _ Martı ( Anton Cehov)


Martı oyuna gittiğimde salonun dolu olması beni şaşırtmamış , yaş ortalamasının genç olması da sevindirmişti.

Öncelikle Martı’nın  (Rusça: Чайка, Çayka) orijinalini sizlere ileteyim.

“Dört kadın, altı erkek, tonlarca aşk ve bir göl manzarasından oluşan bir komedi yazıyorum.” demiş yazar Anton Çehov.

13826456721800331222-b

 
Anton Çehov’un dört büyük tiyatro oyunu kabul edilenler arasında ilk yazılmış olanıdır. 1895’de yazılan oyun, dört ana karakter arasındaki romantik ve sanatsal çatışmalar etrafında geçer. Bu karakterler, saf bir kız olan Nina, sönmekte olan yıldız Irina Arkadina, deneysel oyun yazarı oğlu Konstantin Treplev ile ünlü ve pek kültürlü olmayan yazar Trigorin‘dir.

21. yüzyıl insanları olarak Çehov’un şu sözlerini üzerimize alınmamız yadırgatıcı olmasa gerek:

Havaların güzel olacağı, ürünlerin daha çok olacağı, güzel bir aşk serüvenini yaşayacağımız umuduyla, daha zengin olmak, ya da emniyet müdürlüğüne atanmak umuduyla yaşamaya alışığız; ama akıllanmak umuduyla yaşayan kimseye rastlamadım hiç. Yeni Çarın yönetiminde herşey daha güzel olacak deriz, iki yüz yıl sonra daha güzel olacak deriz, ama kimse bu güzel günlerin yarından başlaması için çaba harcamaz. Yaşam, bütününde, giderek daha karmaşık hale geliyor, kendi keyfince ilerliyor, ve insanlar giderek daha akılsız hale geliyor, yaşamdan soyutlanan insanların sayısı her geçen gün artıyor.

 

1382645864492714011-b

Oyunun detaylarına girmeden oyun hakkındaki düşüncelerimi ileteceğim.

Martı öyle bir oyun ki her karesinde bir aşk , bir birliktelik var . Neden-sonuçlar ustalıkla işlenmiş.

Dönemin duygusal,kültürel etkileşimini  oyuna iyi aktarılmış. Oyundan sonra oyun hakkında bir yazı okudum ,size de öneririm. 

Ayrıca oyuna giderseniz tiyatrodan satılan  kitapçıktan bir tane mutlaka alın. Zamanınız varsa okuduktan sonra izleminizde fayda olacaktır.